فصلنامه مطالعات منافع ملی

چکیده جنگ غزه که در اکتبر ۲۰۲۳ آغاز شد، به دلیل تلفات انسانی قابل توجه، خسارات گسترده مورد توجه جهانی قرار گرفته است.  طبق گزارش ­ها ده‌ها هزار نفر در طول جنگ اسرائیل علیه غزه کشته شده‌اند. خسارات اقتصادی نیز به همان اندازه قابل توجه بوده است. به طوری که خسارات اقتصادی به میلیاردها دلار رسیده و اقتصاد غزه را که از قبل نیز در وضعیت دشواری قرار داشت، بیشتر فلج کرده است. سوال و هدف بنیادین این پژوهش رویکرد رسانه­ ها بخصوص رسانه­ های عربی قدرتمند منطقه یعنی الجزیره و العربیه به بحران غزه در سال 2023 و ادامه این بحران است. با اتخاذ تحلیل محتوا می­توان گفت که شدت و مقیاس این فاجعه انسانی نیاز به بررسی دقیق‌تر پوشش آن در رسانه‌های بین‌المللی دارد. پوشش جنگ غزه در رسانه‌های جریان اصلی غربی به دلایل مختلف مشکل‌ساز بوده است. بر اساس بررسی موسسه رسانه‌ای الجزیره در ماه ژانویه، عوامل بسیاری مانند روال‌های رسانه‌ای، سیاست‌های سازمانی و سیستم‌های اجتماعی بر پوشش روزنامه‌نگاری این جنگ موثر بوده و بر عمق و غنای روایت‌ها تأثیر گذاشته است. البته باید گفت که رسانه‌های جریان اصلی در رابطه با تولیدات خود در مورد غزه با موانعی از جمله موانع سیاسی، چالش‌های ایدئولوژیک و محدودیت‌های لجستیکی مواجه بوده‌اند. در واقع می­توان گفت که رسانه­ های خبری الحزیره و العربیه در برخی ابعاد همچون مسایل انسانی، حقوق بشر و حقوق کودک، نقض حقوق بین الملل از سوی اسراییل و لزوم توقف جنگ اتفاق نظر داشتند ولی در برخی موارد همچون آینده حماس، نقش امریکا در رفع بحران، آینده جریان مقاومت، صلح ابراهیم و انفکاک رفتار اسراییل با نتانیاهو اختلاف رویکرد داشتند.

چکیده هر جریان سیاسی در انتخابات از الگوها و روندهای خاصی جهت پیروزی در انتخابات استفاده می­‌کند، چرا که هدف اساسی هر حزب و نیروی سیاسی، کسب قدرت است. البته باید توجه کرد که در هر کشوری مقتضیاتی وجود دارد که نیروهای سیاسی بر اساس آن شرایط به اتخاذ الگوهای خاصی در انتخابات روی می‌آورند. به طور کلی مقتضیات داخلی، جهانی، شرایط جریان سیاسی مقابل، تکنولوژی فناوری اطلاعات نقش خاصی در اتخاذ الگوهای انتخاباتی در همه انتخابات همچون یازدهمین انتخابات ریاست جمهوری وجود دارند. جریان اصلاح طلب در یازدهمین انتخابات ریاست جمهوری جهت کسب قدرت به اتخاذ تاکتیک‌های خاص انتخاباتی همچون ایجاد نشاط سیاسی و جلوگیری از شکل گیری سیاست تحریم انتخاباتی، بهره­گیری از نخبگان انتخاباتی، رفع بحران‌های کشور همچون بحران هسته­ای و چالش‌های اقتصادی، ائتلاف‌های انتخاباتی، تاکید بر حقوق سیاسی- اجتماعی مردم، متهم کردن جریان مقابل به ناکارامدی، تاکید بر نقش طبقه متوسط، بهرهگیری از شبکه‌های اجتماعی می‌توان اشاره کرد.

چکیده
رسانه ها نوین همانند شبکه های اجتماعی در سده بیست و یکم بازیگر اصلی زندگی انسان ها شناخته می شوند. این بازیگری در همه سطوح اعم از سطح کلان همانند معرفی سبک زندگی، اقتصاد کلان(اعم از اقتصاد جهانی و بستر اقتصاد کنونی جهان)، شکل گیری سیاست نوین و همچنین در سطح خرد همانند نوع هویت محلی، سبک تغذیه و....شامل می­شود. در این راستا منافع ملی کشورها نیز متحول شده است. در واقع باید کشورها منافع ملی خود را در همه ابعاد با توجه به نقش رسانه ها مورد بازنگری قرار دهند. این پژوهش به تاثیر رسانه ها در منافع ملی کشورها می پردازد. در واقع، رسانه های نوین همانند اینترنت از ظرفیتی برخوردار است که باعث حفظ و پیشبرد منافع منلی کشور چه در سطح داخلی و چه در سطح بین المللی می شود. در سطح داخلی می توان به افزایش مشارکت مردم، آگاهی بخشی، شفافیت در همه مسایل، کاهش هزینه های دولت، جلوگیری از رانت خواری، دولت الکترونیک و...می توان اشاره کرد. در سطح بین المللی ارتقای امنیت ملی، کاهش اسیب پذیری، حضور فعال در تحولات و مسایل بین المللی، ترویج هنجارها و هویت خود در سطح جهانی و... با توجه به کارکرد و ظرفیت رسانه های نوین امکانپذیر خواهد بود. در همه این عرصه ها، منافع ملی کشور در عرصه اقتصادی، امنیتی، فرهنگی و اجتماعی تامین خواهد شد. البته بایستی به توان رسانه های داخلی، سواد رسانه ای، بازیگری فعال در عرصه ها رسانه ها و کاهش تبعات منفی رسانه نوین توجه داشت.

تاریخ دریافت : 24/06/1401-  تاریخ پذیرش:28/07/1401

چکیده در دهه‌های اخیر، دولت های مختلف تمایل به بهره گیری از قدرت نرم دارند. قدرتی که بر استفاده از ابزارهای متفاوتی برای ایجاد جذابیت برای نفوذ و افزایش نفوذ در کشورهای دیگر تاکید می‌کند و یکی از ابزارهای جنگ نرم رسانه ها می باشند. بر این اساس این مقاله که به بررسی نقش قدرت نرم رسانه در مشروعیت سیاسی دولت ها پرداخته است. در مورد نتایج این مطالعه باید بطور خلاصه گفت که قدرت رسانه از یک طرف با توجه به کارکردهایی از جمله انگاره سازی، دوگانگی، نفوذ سایر فرهنگ ها و دولت ها و ... می تواند تبدیل به عنصری جهت کاهش مشروعیت سیاسی دولت ها شود و از طرفی دیگر با کارکرد هایی از جمله آگاهی دادن، اطلاع رسانی واقعیت ها، نفوذ در اخبار، آمادگی و قدرت پیشبینی، برنامه ریزی و در اختیار داشتن زیرساخت های اطلاع رسانی می تواند به افزایش مشروعیت سیاسی دولت ها منجر شود.

چکیده
مهرسا مجدی[1]
مالک ذوالقدر[2]
چکیده:
انتخابات ریاست جمهوری در دوران گذشته یک تفاوت عمده بسیار داشت و آن برگزاری مناظره از طریق رسانه ملی بود. این مناظره ­ها که منعکس کننده قدرت کلام نامزدها بود، تأثیر بسیار عمیقی بر ذهنیت مردم گذاشت. این امر در انتخابات سال 92 بیشتر خود را نشان داد، به طوری که یکی از موفقیت­ های حسن روحانی انتقال پیام خوب، تسلط به بیان، داشتن صدای رسا و مهمتر از همه بیان سخنان مردم پسند بود. بخشی از موفقیت روحانی ناشی از عملکرد او در مناظره­ های تلویزیونی بود. موفقیت در مناظره تلویزیونی تا اندازه زیادی به حضور ذهن و قدرت بیان بستگی دارد. با این وجود این سوال به وجود می­ آید که قدرت کلام تا چه اندازه­ای در موفقیت نامزدهای انتخاباتی دوره های یازدهم نقش داشت؟ در جواب باید گفت که زبان و کلام دکتر روحانی به لحاظ نوع گفتار، ایجاد انگیزه در شهروندان، ایجاد نشاط سیاسی، امید برای حل مشکلات و ... باعث کسب آرا شد.


[1]- فارغ التحصیل کارشناسی ارشد، علوم سیاسی، دانشکده حقوق و علوم سیاسی، واحد تاکستان، دانشگاه آزاد اسلامی، قزوین، ایران
Mehrsamajdi@gmail.com


[2]-  استادیار و عضو هیئت علمی، دانشکده حقوق و علوم سیاسی، واحد زنجان، دانشگاه آزاد اسلامی، زنجان، ایران
Malek_Zolghader@yahoo.com
 
تاریخ دریافت:28/10/1396-  تاریخ پذیرش: 5/12/1396